● جلوه های ویژه در گردشگری:
مفهوم جلوه های ویژه در هنر سینما، به مجموعه عملیاتی اطلاق می شود که برای ایجاد وهم، فریب دادن، به کار بستن حقه و حیله زدن، برای بیان موضوعات و دسترسی به اهداف متعدد، بکار می روند. به بیان دیگر در هنر سینما، القا» بهتر، تاکید بیشتر و ایجاد هیجان مفرط با روش های متنوع جلوه های بصری و گرافیکی و افکت های تصویری همراه است.
در یک کلام با جلوه های ویژه، خیال مخاطبان به پرواز درمی آید و برایشان دنیایی فانتزی و مجازی ساخته می شود و گذشته با آینده پیوند می خورد. با این روش، مکانی تاریخی بازسازی می شود، حماسه ای خلق می گردد، ایده آلی به واقعیت می پیوندد، واقعه ای شبیه سازی می شود، موجودی فضایی به نمایش درمی آید و... اما جلوه های ویژه در گردشگری چه نقشی را می توانند ایفا کنند، یا این که مفهوم جلوه های ویژه در گردشگری چیست؟
اگر جلوه های ویژه در سینما، می تواند موجودات دوره «ژوراسیک» را به بهترین وجهی برای ما تداعی کند، یا صحنه های نبرد «تروا» را برایمان قابل لمس سازد، چگونه این مفهوم می تواند در گردشگری، تاکید و بزرگنمایی بیشتری برای معرفی یک طبیعت خاص و یا یک رویداد ویژه داشته باشد؟!
«تصور کنید خیل گردشگران در محوطه معبد چغازنبیل هستند و به سوی آن خیره شده اند، که در این هنگام با اسفاده از نور و رنگ و تکنیک های انیمیشن، معبد به صورت سه بعدی بازسازی می شود و اونتاش گال(پادشاهی که معبد را ساخت) و اطرافیانش نمایان می شوند و به اینشوشیناک(خدایی که معبد به او اهدا شد) ادای احترام می کنند.
یا تصور کنید که در یک شب پاییزی در کویر لوت و در محوطه کلوت ها نشسته اید که یکی از افسانه های هیجان انگیز کویری با حضور جن و پری و موجودات ماورایی برای تان نمایش داده می شود. یا این که در یک کاروانسرای شاه عباسی، کاروانی از مسافران جاده ابریشم را می بینید که به گپ و گفت و تیمار چارپایانشان مشغولند.
آیا نمی توان در همه آن غروب هایی که مسافران برای دیدار از نمای کشتی یونانی در غروب جزیره کیش به آن بخش از جزیره می روند، نمایشی را ترتیب داد که احساس کنیم کشتی سالم است و ناخدا در حال هدایت آن به سمت ساحل است یا در میان مه و طوفان گرفتار شده و... یا جالب نیست اگر در محوطه هر یک از باغ های ایرانی موجود در شیراز و اصفهان، داستان های هزار و یک شب با حضور شهرزاد قصه گو و قصرهای آن چنانی که نمونه اش همان عالی قاپو و کاخ چهلستون هستند، به نمایش دربیاید. مثال های بسیاری را در این زمینه می توان مطرح کرد.
در واقع این ایده همان کاری است که در اجرای نمایش های(Performance) بسیاری از کشورها دیده می شود. چینی ها برای معرفی تاریخ کشورشان، روایت افسانه هایشان، آشنایی با سبک زندگی مردمانشان و نشان دادن بناهای تاریخی کشورشان، از همین روش ها در سالن ها(سالن بسته یا در هوای آزاد) استفاده می کنند.
آن ها با اجرای نمایش و آکروبات و استفاده از نور و رنگ و دود و آب چنان شور و هیجانی در مخاطب ایجاد می کنند که برای گردشگرانی که به این کشور سفر می کنند، رفتن به این اجراها به اندازه دیدار از شهر ممنوعه و دیوار چین شگفت انگیز و جالب توجه است. در فرانسه، داستان های معروف ادبیات کودکان که توسط نویسندگان بزرگ نوشته شده اند، به همراه نمایش آب و با استفاده از نور و ایجاد رنگ های جذاب، در محوطه های روباز در حجم وسیع به نمایش درمی آید.
کشورهای دیگری هم هستند که در این زمینه کارهای فوق العاده ای انجام می دهند.» میراث خبر در ادامه این یادداشت می نویسد: «از آنجاکه جلوه های ویژه حتی در دوربین های عکاسی و در برنامه های کامپیوتری راه پیدا کرده اند و هر روز هم بیشتر نمود پیدا می کنند، معتقدیم که می توانند کارکرد وسیعی هم در گردشگری داشته باشند. از طرفی شاید ما در کشور خودمان به خودمان امیدواری بدهیم که بهترین جاذبه های تاریخی و طبیعی را داریم، که البته این سخن کاملا درست نیست. زیرا ما منابع گردشگری داریم و نه جاذبه. و اگر جاذبه هم داریم آن اندازه ای نیست که قابل رقابت با جاذبه های کشورهای پیش رو در عرصه گردشگری باشد که قرار است ما با آن ها کورس رقابت بزنیم.
بنابراین برای معرفی منابع گردشگری امان باید آن ها را به جاذبه تبدیل کنیم و برای این جاذبه ها باید جاذبه های مضاعف ایجاد نماییم و امروزه ایجاد جاذبه و مضاعف ساختن جاذبه ها با چنین روش هایی است که ذکر کردیم یا به شیوه هایی همانند این ها. اگر در دنیا نام ایران را با عراق اشتباه می گیرند، اگر تمدن ایران و زندگی ایرانیان ناشناخته مانده است، اگر در تمام سایت های معتبر گردشگری و در بخش «بهترین جاذبه ها»، حتی یک اثر از ایران دیده نمی شود.
اگر در سایتی که ۱۸رویداد سالیانه(از قبیل جشن و کارناوال و فستیوال و...) از ترکیه و ۸۸ رویداد از چین معرفی شده اند و در همین حال نتیجه جستجو برای تعداد رویدادهای فرهنگی و مذهبی و شادمانی در ایران، صفر است، یعنی این که این فقط خودمان هستیم که خودمان را می شناسیم، که حتی این هم جای تامل دارد. در صحنه گردشگری دنیا، روش های متنوعی برای جذب گردشگران و به وجود آوردن احساس رضایت در آن ها وجود دارد، که ما از آن میان می توانیم به سمت آن هایی برویم که هم منافع مان را تامین می کنند و هم با ارزش هایمان مغایرت ندارند.
و در عین حال می توانند در معرفی کشور و مردم ایران بسیار موثر باشند.با استفاده از تکنیک های جلوه های ویژه و بهره گیری از مفهوم آن می توان موضوعی را مورد توجه بیشتر قرار داد، تخیل مخاطبان را به سویی که می خواهیم سوق داد، مخاطب یا همان گردشگر را مستقیما وارد موضوع کرد و با او رابطه دوطرفه برقرار کرد و... در ضمن ارائه و معرفی ملموس تاریخ و ادبیات و اسطوره ها و مشاهیر، ایجاد فضایی برای گذراندن شب گردشگران به بهترین نحو(life Night)، انجام فعالیتی جدید که می تواند اشتغال زایی جدید و درآمدزایی جدیدی را به همراه داشته باشد، از جمله نتایج استفاده از مفهوم جلوه های ویژه در گردشگری است.
روزنامه ابتکار